Newsletter
Wpisz swój email, aby otrzymywać powiadomienia o nowych informacjach na naszej stronie internetowej.
Jednoczy ich rzeka

Od ponad pięciu lat działa Partnerstwo Doliny Środkowej Odry na Dolnym Śląsku. Teren, który obejmuje porozumienie o współpracy obejmuje aż 15 gmin, leżących wzdłuż 120 kilometrów biegu Odry między Wrocławiem a Głogowem. To właśnie rzeka stała się swoistym kręgosłupem lokalnego partnerstwa.

Wspólną pracę rozpoczęto w roku 2002 z inicjatywy Fundacji Ekologicznej „Zielona Akcja” i władz gminy Ścinawa. Dziś w skład grupy partnerskiej wchodzą gminy: Miękinia, Brzeg Dolny, Malczyce, Środa Śląska, Wołów, Prochowice, Ścinawa, Wińsko, Rudna, Jemielno, Niechlów, Pęcław, Głogów (gmina wiejska), Głogów (miasto), Szlichtyngowa. Sektor publiczny reprezentują także Starostwo Powiatowe w Lubinie, Starostwo Powiatowe w Głogowie, Starostwo Powiatowe w Wołowie, Starostwo Powiatowe w Środzie Śląskiej. Sektor gospodarczy w porozumieniu to nadleśnictwa w Głogowie i Wołowie oraz Zakład Handlu i Przetwórstwa Owocowo-Warzywnego Ścinawa i Agencja Rozwoju Regionalnego ARLEG w Legnicy. Bardzo liczny jest udział organizacji pozarządowych, których w grupie partnerskiej jest aż siedemnaście. Wśród nich znajdziemy m.in.: Fundację Ekologiczną „Zielona Akcja” (jest ona animatorem także kilku innych partnerstw lokalnych), Stowarzyszenie Regionalne „Nadodrzański Zakątek”, Stowarzyszenie Osób Niepełnosprawnych i Starszych „Aktywni”, WWF Polska, Związek Gmin Zagłębia Miedziowego.

Jest to kolejna grupa partnerska, której uczestników zjednoczyły walory przyrodniczo-krajobrazowe okolicy. W tym przypadku jest to ekosystem rzeki Odry i cennych przyrodniczo terenów w jej okolicy (okresowo zalewane łąki i starodrzewy, tzw. łęgi odrzańskie, bogate siedliska rzadkich gatunków roślin i ptaków). Takie usytuowanie jest zarówno atutem, jak i wyzwaniem z punktu widzenia rozwoju lokalnego. Utrudniony jest rozwój inwazyjnych form gospodarowania, zarówno ze względu na przepisy ochronne, jak i zdrowy rozsądek. Z kolei walory przyrodnicze stanowią szansę na powstanie wielu nowatorskich form zarobkowania mieszkańców i promocji regionu. Właśnie tak widzą to twórcy porozumienia, którzy deklarują, że „współpraca koncentruje się na kreowaniu i realizacji działań z zakresu rozwoju turystyki, produktów lokalnych, lokalnej przedsiębiorczości, ochrony dziedzictwa przyrodniczo-kulturowego oraz promocji tego ciekawego obszaru”.

Konkretne działania Partnerstwa Doliny Środkowej Odry koncentrują się głównie na podniesieniu turystycznej atrakcyjności i dostępności tego terenu. Oczkiem w głowie partnerów jest rowerowy i kajakowy „Szlak Odry”, akcentujący najważniejsze walory przyrodnicze i kulturowe obszarów leżących wzdłuż rzeki. Szlak ten liczy na terenie porozumienia 506 kilometrów, a sukcesem na tym obszarze zarażono kolejne regiony – obecnie przedłużenie szlaku realizowanej jest na obszarze woj. lubuskiego, opolskiego i zachodnio-pomorskiego, co pozwoliło wydłużyć go do 672 km. Jest to najdłuższy szlak rowerowy w Polsce wzdłuż doliny rzecznej. Temu projektowi towarzyszą także „Ekomuzea” – placówki aktywnej ochrony dziedzictwa przyrodniczo-kulturowego, stanowiące dodatkową atrakcję na szlaku.

Wiele uwagi poświęcono integracji lokalnej społeczności i wsparciu jej działań. W tym celu powołano Fundusz Partnerstwa Doliny Środkowej Odry, który sfinansował już ponad 40 inicjatyw społeczności lokalnych związanych z rozwojem Szlaku Odry. Fundusz tworzony jest przez dobrowolne składki gmin, powiatów, instytucji i organizacji pozarządowych tego obszaru. Osobną inicjatywą tego typu jest lokalne czasopismo – kwartalnik „Biuletyn Odrzański”, który wszyscy zainteresowani mogą otrzymać za darmo. Pełni on rolę informacyjno-promocyjną w kwestii inicjatyw i problemów mających miejsce na terenie działania grupy partnerskiej. Ciekawym pomysłem jest także interaktywna mapa inicjatyw lokalnych – każdy, kto dysponuje dostępem do Internetu, może błyskawicznie dowiedzieć się, jakie ciekawe placówki i imprezy mają miejsce na terenie każdej z gmin wchodzących w skład Partnerstwa.

Ważne miejsce wśród inicjatyw Partnerstwa Doliny Środkowej Odry zajmują te skierowane na rozwój agroturystyki na terenach wiejskich. Dla mieszkańców przeprowadzono liczne szkolenia dotyczące specyfiki tej branży oraz prowadzenia działalności gospodarczej. Osobnym, choć dotychczas niewymiernym sukcesem jest przekonanie lokalnych samorządów do idei powołania Parku Krajobrazowego Doliny Odry – jest to ewenement na skalę ogólnopolską, gdyż na ogół samorządy lokalne boją się nowych form ochrony przyrody, niesłusznie utożsamiając je z restrykcjami i obostrzeniami hamującymi rozwój danego obszaru. W tym przypadku natomiast same władze samorządowe domagają się powołania Parku, jednak na razie inicjatywa ta utkwiła „na wyższej instancji”.

Działania te spotkały się z uznaniem w skali wojewódzkiej, a nawet za granicą. Realizowane inicjatywy otrzymały kilka prestiżowych nagród, m.in. japońskiej Fundacji Sasakawa (za najlepszy projekt z zakresu ochrony środowiska), nagrodę Environmental Partnership (za projekt „Rowerowy Szlak Odry”) oraz nagrodę Marszałka Województwa Dolnośląskiego (wyróżnienie dla Najlepszej Inicjatywy z Dolnego Śląska). Powodzeniem zakończyły się także liczne próby pozyskania środków z zewnątrz na inicjatywy lokalne. Działania partnerstwa wspierają m.in. ONZ-owski fundusz GEF/SGP/UNDP, Ministerstwo Gospodarki, Pracy i Polityki Społecznej, Wojewódzki Fundusz Ochrony Środowiska, Fundacja Batorego, Polsko-Amerykańska Fundacja Wolności, Akademia Rozwoju Filantropii w Polsce.

Kontakt i dodatkowe informacje:
Fundacja Partnerstwo Doliny Środkowej Odry,
ul. Wrocławska 41,
59-220 Legnica,
tel. (076)7238121,
fax. (076)7212496,
e-mail:
http://fundacjaodrzanska@o2.pl
www.partnerstwoodry.pl