Newsletter
Wpisz swój email, aby otrzymywać powiadomienia o nowych informacjach na naszej stronie internetowej.
Podstawy prawne partnerstwa społecznego
Ideę dialogu społecznego odnajdujemy już wpisaną w treści preambuły Konstytucji, w zawartych w niej przepisach i zasadach konstytucyjnych.

Preambuła, z uwagi na fakt, że została umieszczona po tytule ustawy, stanowi jej integralną część. Preambuła głosi, iż „(...) ustanawiamy Konstytucję Rzeczypospolitej Polskiej jako prawa podstawowe dla państwa oparte na poszanowaniu wolności i sprawiedliwości, współdziałaniu władz, dialogu społecznym oraz na zasadzie pomocniczości umacniającej uprawnienia obywateli i ich wspólnot”.
W preambule Konstytucji RP zawarta została zasada dialogu społecznego. Ustawodawca wskazuje na potrzebę konsultacji i dialogu organów władzy publicznej z instytucjami samoorganizującego się społeczeństwa obywatelskiego.
Kolejna z zasad konstytucyjnych - zasada pomocniczości - umacnia uprawnienia obywateli i ich wspólnot i określa sferę stosunków między państwem a społeczeństwem. Wskazuje na możliwość wykonywania zadań publicznych, przez organizacje pozarządowe, którym udziela się w tym celu odpowiedniego wsparcia lub z którymi zawiera się odpowiednie porozumienia. Zasada pomocniczości, stanowiąca pewne novum w tekście konstytucyjnym, może się przyczynić do pełniejszego rozwoju społeczeństwa obywatelskiego świadomego swych praw i obowiązków.
W treści konstytucji również znajdziemy regulacje bezpośrednio odnoszące się do dialogu społecznego. W art. 12 Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej, stwierdza, że „Rzeczpospolita Polska zapewnia wolność tworzenia i działania związków zawodowych, organizacji społeczno-zawodowych rolników, stowarzyszeń, ruchów obywatelskich, innych dobrowolnych zrzeszeń oraz fundacji”.
Art. 12 Konstytucji RP wymienia różne formy organizowania się społeczeństwa obywatelskiego w demokratycznym państwie prawa, określane łącznie jako organizacje pozarządowe (NGO's). Określona została formuła społeczeństwa obywatelskiego, opartego na zasadzie swobody i pluralizmu aktywności społecznej, zapewniająca wolność tworzenia i działania organizacji pozarządowych.
Konstytucja w art. 58 gwarantuje ponadto każdemu wolność zrzeszania się, jako podstawową wolność obywateli.
Dialog społeczny jako zasada państwa prawnego znajduje swoje odzwierciedlenie również w ustawach. Dla rynku pracy i jego promocji szczególne znaczenie ma Ustawa o promocji zatrudnienia i instytucjach rynku pracy. W rozdziale 3 tej ustawy wśród instytucji rynku pracy w paragrafie 6.1. pod pozycją 6 wymienia się instytucje partnerstwa lokalnego. W rozumieniu ustawy instytucje partnerstwa lokalnego są instytucjami realizującymi inicjatywy partnerów rynku pracy, które tworzone są na rzecz realizacji zadań określonych ustawą i wspieranymi przez organy samorządu terytorialnego.
Z kolei rozdział 8 dotyczący dialogu społecznego i partnerstwa na rynku pracy w art. 21 stwierdza, że: Polityka rynku pracy realizowana przez władze publiczne opiera się na dialogu i współpracy z partnerami społecznymi, w szczególności w ramach:
  • działalności rad zatrudnienia;
  • partnerstwa lokalnego;
  • uzupełniania i rozszerzania oferty usług publicznych służb zatrudnienia przez partnerów społecznych i agencje zatrudnienia.
Dla rozwoju partnerstwa bardzo ważny jest również rozdział 13 zatytułowany - Wspieranie lokalnych i regionalnych rynków pracy. Ustawodawca jasno określił, że to właśnie (art. 63. ust. 1.) starosta, samodzielnie lub we współpracy z innymi partnerami inicjuje i realizuje projekty lokalne w celu promocji zatrudnienia i aktywizacji bezrobotnych i poszukujących pracy. Projekty lokalne - podobnie jak i regionalne – mają powstawać zatem na zasadzie partnerstwa, które może liczyć na wsparcie finansowe (art. 63 pkt 4). Natomiast marszałek województwa (art. 65. ust. 1.), samodzielnie lub we współpracy z samorządami powiatowymi, inicjuje tworzenie programów regionalnych między innymi w celu utrzymania i tworzenia miejsc pracy czy też w celu rozwijania zasobów ludzkich.
Zgodnie z ustawą dysponenci Funduszu Pracy mogą przeznaczać z niego środki między innymi na pokrycie kosztów związanych z organizowaniem partnerstwa lokalnego, o którym mowa w art. 6 ust. 7. Dotyczy to kosztów organizacji spotkań i konferencji z udziałem przedstawicieli instytucji partnerstwa lokalnego oraz instytucji realizujących inicjatywy partnerów rynku pracy.